W ostatnim czasie hulajnogi elektryczne zyskały ogromną popularność wśród dzieci i młodzieży. Niestety wraz z rozwojem tej formy transportu wzrosła liczba wypadków z udziałem małoletnich użytkowników hulajnóg. W kontekście prawnym pojawia się pytanie – kto ponosi odpowiedzialność za szkodę doznaną przez dziecko i czy można rościć o odszkodowanie za wypadek na hulajnodze elektrycznej?
Kto wypłaca odszkodowanie za wypadek na hulajnodze elektrycznej?
Odpowiedzialność za wypadek z udziałem hulajnogi elektrycznej zależy od rodzaju zdarzenia, jego okoliczności oraz uczestników. Kluczowe znaczenie ma to, czy doszło do zderzenia z pojazdem mechanicznym, pieszym, czy też szkoda powstała na skutek innego czynnika, np. usterki technicznej, nierówności w drodze, złej techniki jazdy.
Zgodnie z art. 436 § 1 kodeksu cywilnego, użytkownicy hulajnóg elektrycznych – jako prowadzący mechaniczny środek komunikacji – ponoszą odpowiedzialność na zasadzie ryzyka za szkody wyrządzone pieszym, rowerzystom lub użytkownikom innych urządzeń wspomagających ruch (UWR). Oznacza to, że są zobowiązani do naprawienia szkody niezależnie od winy, chyba że:
- Szkoda powstała z wyłącznej winy poszkodowanego.
- Nastąpiła na skutek siły wyższej.
- Została spowodowana przez osobę trzecią, za którą użytkownik hulajnogi nie ponosi odpowiedzialności.
Kolizja dziecka na hulajnodze z samochodem
W przypadku zderzenia hulajnogi z samochodem lub innym pojazdem mechanicznym, zastosowanie ma zasada winy (art. 436 § 2 k.c.). Odpowiedzialność ponosi ten, kto swoim zachowaniem naruszył przepisy lub zasady ostrożności i przyczynił się do powstania szkody. W praktyce może to być zarówno kierujący hulajnogą, jak i kierowca pojazdu mechanicznego.
Ocena winy opiera się na:
- Analizie materiału dowodowego (monitoring, zeznania świadków, notatka policyjna).
- Ustaleniu naruszeń przepisów ruchu drogowego (np. nieustąpienie pierwszeństwa, jazda po chodniku, jazda bez uprawnień).
Potrącenie pieszego przez hulajnogę
W razie potrącenia pieszego przez osobę kierującą hulajnogą, odpowiedzialność cywilna spoczywa co do zasady na użytkowniku hulajnogi. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy wyłączną winę za zdarzenie ponosi pieszy – np. wtargnięcie na drogę bezpośrednio przed nadjeżdżającą hulajnogę.
Użytkownik hulajnogi może zostać zobowiązany do:
- Pokrycia kosztów leczenia poszkodowanego.
- Wypłaty zadośćuczynienia za ból i cierpienie.
- Zwrotu kosztów zniszczonego mienia.
Kto odpowiada, gdy dziecko jest sprawcą wypadku?
Jeśli dziecko poruszało się niezgodnie z przepisami, a wypadek wynikał z jego nieostrożności, ubezpieczyciel może ograniczyć wypłatę świadczenia lub całkowicie odmówić odszkodowania. Wówczas odpowiedzialność może spocząć na rodzicach lub opiekunach prawnych.
Zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, osoba poniżej 18. roku życia nie może poruszać się hulajnogą elektryczną bez posiadania odpowiednich uprawnień (karta rowerowa lub prawo jazdy kat. AM). Natomiast dzieci poniżej 10. roku życia nie mogą korzystać z hulajnóg elektrycznych na drogach publicznych. Wyjątek stanowią strefy zamieszkania i miejsca prywatne, gdzie mogą poruszać się pod nadzorem opiekuna.
Potrącenie dziecka na hulajnodze – szczególne zasady odpowiedzialności
Dzieci poniżej 13. roku życia nie ponoszą odpowiedzialności za szkody (art. 426 k.c.). Nawet jeśli do wypadku doszło z ich winy (np. wtargnięcie na jezdnię), nie mogą zostać uznane za wyłącznie winne. W takich przypadkach odpowiedzialność może ponosić kierowca, choć odszkodowanie może być zmniejszone z powodu przyczynienia. Za szkody wyrządzone przez dziecko mogą odpowiadać też jego rodzice lub opiekunowie – chyba że udowodnią, że sprawowali należyty nadzór.
Wypadek na hulajnodze bez udziału samochodu – kto ponosi odpowiedzialność?
Nie każdy wypadek na hulajnodze musi wiązać się z kolizją z autem. Często przyczyną bywa np. dziura w jezdni, kolizja z pieszym czy zderzenie z rowerzystą. W takich przypadkach, jeśli uda się wykazać winę innego uczestnika ruchu lub zarządcy drogi, możliwe jest dochodzenie odszkodowania na podstawie art. 415 k.c. Przykład takich szkód to między innymi:
- Uszkodzenie hulajnogi w wyniku wjechania w ubytek w drodze – odpowiedzialność może ponosić zarządca drogi, który często posiada polisę OC.
- Zderzenie z pieszym lub rowerzystą – odpowiedzialność spoczywa na sprawcy, który może pokryć szkodę z prywatnego ubezpieczenia OC, jeśli je posiada.
W sytuacji kiedy do wypadku doszło bez udziału innych osób, możliwe będzie dochodzenie odszkodowania wyłącznie z polisy NNW.
Świadczenia dla dziecka z NNW po wypadku na hulajnodze
Niezależnie od winy w wypadku, dziecko może również skorzystać z polisy NNW (ubezpieczenie od następstw nieszczęśliwych wypadków). Dzieci najczęściej posiadają takie ubezpieczenie zakupione w szkole czy bezpośrednio przez rodziców. Zwykle polisa NNW obowiązuje cały rok i z niej można uzyskać odszkodowanie za wypadek na hulajnodze dla dziecka.
Aby uzyskać świadczenie z NNW, poszkodowany musi doznać trwałego uszczerbku na zdrowiu. Niektóre polisy dają możliwość zwrotu kosztów leczenia czy możliwość uzyskania odszkodowania za pobyt w szpitalu.
Co zrobić po wypadku na hulajnodze?
W przypadku poważniejszego zdarzenia – szczególnie przy obrażeniach – należy:
- Zabezpieczyć dowody (zdjęcia, dane świadków).
- Uzyskać notatkę policyjną – to ważny dokument w procesie odszkodowawczym.
- Kompletować dokumenty medyczne oraz dokumenty wskazujące na ponoszone koszty leczenia oraz rehabilitacji.
Odszkodowanie za wypadek na hulajnodze elektrycznej – podsumowanie
Wypadki dzieci na hulajnogach elektrycznych to temat złożony, który łączy odpowiedzialność cywilną, przepisy o ruchu drogowym oraz aspekty ubezpieczeniowe. Kluczowe jest szybkie zabezpieczenie dowodów oraz złożenie roszczeń we właściwym terminie. Pomoc profesjonalnego pełnomocnika może w praktyce przesądzić o skuteczności dochodzenia odszkodowania i realnym uzyskaniu rekompensaty za wypadek dziecka na hulajnodze.
autorka artykułu:
Ewelina Czechowicz
Radca Prawny. Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Europejskiej Wyższej Szkoły Prawa i Administracji we Wrocławiu. Aktualnie wpisana na listę radców prawnych prowadzoną przez Okręgową Izbę Radców Prawnych we Wrocławiu.
Doświadczenie zawodowe zdobywała w renomowanych kancelariach we Wrocławiu oraz w Krajowej Administracji Skarbowej. Specjalizuje się w sprawach z zakresu odszkodowawczych, ZUS oraz podatkowych. Wpisana na listę mediatorów przy Sądzie Okręgowym we Wrocławiu.
